长檠八尺空自长,短檠二尺便且光。
黄帘绿幕朱户闭,风露气入秋堂凉。
裁衣寄远泪眼暗,搔头频挑移近床。
太学儒生东鲁客,二十辞家来射策。
夜书细字缀语言,两目眵昏头雪白。
此时提携当案前,看书到晓那能眠。
一朝富贵还自恣,长檠高张照珠翠。
吁嗟世事无不然,墙角君看短檠弃。
长檠八尺空自长,短檠二尺便且光。
黄帘绿幕朱户闭,风露气入秋堂凉。
裁衣寄远泪眼暗,搔头频挑移近床。
太学儒生东鲁客,二十辞家来射策。
夜书细字缀语言,两目眵昏头雪白。
此时提携当案前,看书到晓那能眠。
一朝富贵还自恣,长檠高张照珠翠。
吁嗟世事无不然,墙角君看短檠弃。
八尺长灯架空空地那么长,
二尺短灯架方便又光亮。
黄帘绿幕红门紧闭,
风露之气透入秋堂带来凉意。
裁剪衣裳寄给远方人,泪眼模糊,
挠着头频频挑灯芯,把它移到床边。
太学的儒生,来自东鲁的客子,
二十岁辞家来应考。
夜里写着细小的字句连缀成文,
两眼昏花粘涩,头发雪白。
这时把它提到书案前,
读书到天亮哪能入睡?
一朝富贵了便放纵自己,
高挂起长灯架照耀着珠翠。
唉,世间事无不如此,
请看墙角那被丢弃的短灯架。
The tall lampstand, eight feet, vainly tall;
The short lampstand, two feet, handy and bright.
Yellow curtains, green drapes, vermilion doors shut,
Wind and dew's breath enters the autumn hall, cool.
Cutting clothes to send afar, tearful eyes dim,
Scratching head, frequently trimming, moving it near the bed.
A Confucian scholar from the Imperial College, an eastern Lu guest,
At twenty left home to sit for the exams.
Writing fine characters at night, stringing words together,
Both eyes gummed and dim, head snow-white.
At this time, carrying it before the desk,
Reading books till dawn, how could one sleep?
Once rich and noble, returning to self-indulgence,
The tall lampstand hung high, shining on pearls and jade.
Alas! Worldly affairs are all like this—
Look in the corner, the short lampstand discarded.
韩愈以灯檠喻人才使用,讽世态炎凉。
借物喻人,揭示了资源分配中的博弈与价值认同的变迁周期。
通过长檠与短檠的对比,讽刺世态炎凉与科举士子的命运起伏。
裁衣寄远 · 太学儒生 · 射策 · 富贵自恣 · 世事无不然
本诗为七言古诗(歌行体),押平声韵。
东山书院编辑整理